Phát huy vai trò của đoàn viên, thanh niên trong thời đại công nghệ số

Công tác tuyên truyền thay đổi nhận thức được triển khai thực hiện quyết liệt, Ban Thường vụ Tỉnh đoàn đã chỉ đạo các cấp bộ Đoàn tận dụng tối đa các nền tảng số tuyên truyền, giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống cho thanh thiếu nhi; chủ động xây dựng, duy trì hiệu quả các trang thông tin tuyên truyền của tổ chức Đoàn như Facebook, Zalo gắn với triển khai nền tảng“Mặt trận số”.

Việc chuyển đổi số, ứng dựng hệ thống quản lý đoàn viên được quan tâm thực hiện. Đến nay, 100% cơ sở Đoàn đã hoàn thành cập nhật dữ liệu đoàn viên trên hệ thống Phần mềm quản lý trực tuyến, định kỳ báo cáo, đảm bảo tiến độ. Cùng với đó, 100% cơ sở Đoàn đã cài đặt và sử dụng phần mềm “Quản lý đoàn viên” để tích hợp số đoàn viên, thẻ đoàn viên điện tử, tiện lợi cho việc quản lý, phân loại, đánh giá đoàn viên hằng năm được triển khai bảo đảm khách quan, công khai, minh bạch; việc cấp, quản lý và sử dụng thẻ đoàn viên điện tử từng bước đi vào nền nếp. Theo dõi, quản lý đoàn viên chuyển đi, chuyển đến giữa các đơn vị được thực hiện đồng bộ, hạn chế tối đa tình trạng thất lạc hồ sơ, bỏ sót lực lượng, giúp tổ chức Đoàn các cấp nắm chắc thực chất số lượng, chất lượng và tình hình biến động đoàn viên; trên 80% đoàn viên cài và sử dụng App “Thanh niên Việt Nam” để tham gia các Cuộc thi trực tuyến như: Tìm hiểu Nghị quyết Đại hội Đoàn các cấp; Tìm hiểu 80 năm Tổng tuyển cử Quốc hội Việt Nam, sau 23 tuần thi đã thu hút trên 22.000 lượt dự thi, đưa Tỉnh đoàn Lai Châu đứng thứ 12 toàn quốc.

Thực hiện Đề án số 20 của Ban Bí thư Trung ương Đoàn về Đoàn TNCS Hồ Chí Minh tham gia lưu giữ và tuyên truyền các câu chuyện lịch sử với chủ đề “Câu chuyện thời hoa lửa”, các cơ sở Đoàn trên địa bàn tỉnh đã tổ chức gặp gỡ, lắng nghe, ghi chép và quay hình các nhân chứng lịch sử và người có công với cách mạng tại địa phương. Từ 10/2025 đến nay, đã có 68 câu chuyện được đăng. Dự kiến đến 27/7/2026, sẽ có 4.000 câu chuyện được đăng tải lên Cổng thông tin điện tử “Những câu chuyện thời hoa lửa” của Trung ương Đoàn. Qua đó,  góp phần làm sống động hơn công tác giáo dục truyền thống, lý tưởng cách mạng cho đoàn viên, thanh thiếu nhi.

Tỉnh Đoàn đã chủ động ứng dụng chuyển đổi số vào các hoạt động, tiêu biểu là Công trình “Bản đồ số tình nguyện” - một mô hình sáng tạo được triển khai đồng bộ, cho phép thu thập, cập nhật thông tin và hình ảnh về các địa chỉ, hoàn cảnh khó khăn, các điểm trường vùng sâu, vùng xa cần hỗ trợ; đồng thời kêu gọi sự chung tay giúp đỡ từ các mạnh thường quân, tổ chức, cá nhân. Ngoài ra, hệ thống còn ghi nhận, cập nhật và vinh danh các công trình thanh niên tiêu biểu, những cá nhân, tập thể có đóng góp tích cực vào các hoạt động an sinh xã hội trên địa bàn tỉnh.

“Phòng truyền thống số” được xây dựng và ứng dụng mạnh mẽ, các thành tựu chuyển đổi số trong lưu giữ, số hóa tư liệu và trưng bày hiện vật qua các thời kỳ. Không gian truyền thống số giúp lan tỏa lịch sử vẻ vang của Đoàn, bồi dưỡng lý tưởng cách mạng, khơi dậy lòng tự hào cho đoàn viên, thanh niên. Đây là giải pháp đổi mới phương thức sinh hoạt, học tập trong tổ chức Đoàn, phù hợp với xu thế thời đại số và nhu cầu tiếp cận thông tin nhanh, đa nền tảng của giới trẻ hiện nay.

Trong lĩnh vực khởi nghiệp - lập nghiệp, chuyển đổi số đã trở thành công cụ quan trọng giúp thanh niên mở rộng sản xuất - kinh doanh và nâng cao hiệu quả kinh tế. Thanh niên mạnh dạn quảng bá sản phẩm, livestream giới thiệu hàng hóa, kết nối khách hàng trực tuyến và triển khai thanh toán số. Nổi bật là các mô hình mật ong Thanh Xuân cùng hai chị em Vừ Thị Xia và Vừ Thị Chứ đã tận dụng nền tảng mạng xã hội để giới thiệu nhiều sản phẩm nông sản vùng cao, xây dựng thương hiệu cá nhân và mở rộng thị trường tiêu thụ; một số hợp tác xã và tổ nhóm thanh niên trên địa bàn tỉnh cũng đã quảng bá homestay, dịch vụ trải nghiệm và đặc sản địa phương, qua đó thu hút du khách và phát triển sinh kế gắn với bảo tồn bản sắc văn hóa dân tộc.

Thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp và chuyển đổi số cơ sở, Tỉnh đoàn đã thành lập và duy trì hoạt động của 47 tổ công nghệ số cộng đồng cùng gần 60 đội hình “Bình dân học vụ số” với trên 2.000 đoàn viên, thanh niên tham gia tại 38 xã, phường. Các đội hình này đã tích cực phối hợp với các ban, ngành, lực lượng chức năng hỗ trợ người dân thực hiện thủ tục hành chính trực tuyến, đăng ký tài khoản dịch vụ công, thanh toán không tiền mặt, cài đặt ứng dụng tiện ích số, khai báo y tế và bảo hiểm xã hội điện tử. Tính đến ngày 30/12/2025, toàn tỉnh đã có trên 3.000 lượt người dân được đoàn viên, thanh niên hỗ trợ trực tiếp; hơn 300 hoạt động “Ngày thứ Bảy tình nguyện” diễn ra tại các xã, phường góp phần hỗ trợ giảm tải một số công việc hành chính cho cấp xã.

Bên cạnh những kết quả đạt được, kỹ năng sử dụng điện thoại thông minh và tâm lý e ngại khi thực hiện các thủ tục trên môi trường số; thói quen của người dân, đoàn viên, thanh niên vẫn chủ yếu là thực hiện các giao dịch theo cách truyền thống; một bộ phận còn ngại thay đổi...

Thời gian tới, các cấp bộ Đoàn sẽ tiếp tục duy trì các đội hình thanh niên tình nguyện tuyên truyền, vận động thông qua các buổi sinh hoạt cộng đồng lồng ghép nội dung nâng cao nhận thức về chuyển đổi số cho Nhân dân, trực tiếp “cầm tay chỉ việc” tại các bản, hộ gia đình - đặc biệt là đối với người cao tuổi, phụ nữ và đồng bào dân tộc thiểu số - giúp họ từng bước tiếp cận, làm quen và ứng dụng công nghệ số vào cuộc sống.

Phát huy vai trò của đoàn viên, thanh niên tại cơ sở làm lực lượng nòng cốt số ở từng xã, từng bản. Đoàn viên, thanh niên là người bản địa, nói được tiếng dân tộc, am hiểu phong tục, tập quán - chính là cầu nối quan trọng giữa chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước với người dân. Thay vì truyền đạt các khái niệm kỹ thuật khô cứng, đoàn viên, thanh niên có thể giải thích bằng ngôn ngữ đời sống hằng ngày, gắn với những việc cụ thể như liên lạc với con cháu, tra cứu thông tin y tế, thủ tục hành chính, quảng bá, tiêu thụ nông sản địa phương. Đồng thời, việc nắm rõ tập quán sinh hoạt, tâm lý và cách tiếp nhận thông tin của người dân giúp đoàn viên, thanh niên lựa chọn thời điểm, cách tiếp cận và phương thức tuyên truyền phù hợp, tạo được sự tin tưởng, đồng thuận, qua đó nâng cao hiệu quả triển khai chuyển đổi số ngay từ cơ sở. Đồng hành hỗ trợ quảng bá sản phẩm địa phương trên các nền tảng số, đẩy mạnh mô hình “Mỗi thanh niên là một tuyên truyền viên số”, góp phần lan tỏa tri thức, kỹ năng và tinh thần đổi mới sáng tạo trong cộng đồng.

Hướng dẫn, hỗ trợ người dân, đoàn viên, thanh niên nhận diện tin giả, tin sai sự thật, các thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng; đồng thời chia sẻ, lan tỏa thông tin chính thống, tích cực trong cộng đồng, góp phần xây dựng tỉnh Lai Châu ngày càng phát triển.