Hiệu quả công tác quản lý, bảo vệ rừng, phòng cháy, chữa cháy rừng Lai Châu

Quán triệt và triển khai thực hiện các văn bản lãnh đạo, chỉ đạo của Trung ương về quản lý, bảo vệ, chăm sóc và phát triển rừng, Tỉnh ủy ban hành Chương trình hành động số 15-CTr/TU ngày 18/4/2017 về thực hiện Chỉ thị số 13-CT/TW về tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng; cấp ủy các cấp đã cụ thể hóa bằng chương trình, kế hoạch, lãnh đạo, chỉ đạo chính quyền các cấp lồng ghép vào kế hoạch phát triển kinh tế xã hội hằng năm và tập trung chỉ đạo triển khai thực hiện quyết liệt; trách nhiệm của các cấp, các ngành, các chủ rừng và Nhân dân về bảo vệ rừng, phòng cháy chữa cháy rừng được nâng lên. Các cơ quan, đơn vị, chính quyền địa phương đã chủ động tuyên truyền, phổ biến pháp luật về lâm nghiệp bằng nhiều hình thức phong phú, thiết thực; nhiều mô hình “thôn bản tự quản bảo vệ rừng”, “cụm dân cư an toàn phòng cháy, chữa cháy rừng” phát huy hiệu quả rõ rệt.

Với vai trò cơ quan chuyên môn tham mưu trong lĩnh vực lâm nghiệp, triển khai thực hiện nhiệm vụ quản lý bảo vệ rừng, phòng cháy, chữa cháy rừng, hằng năm lực lượng kiểm lâm địa bàn các xã, phường đã thường xuyên tổ chức các buổi tuyên truyền cho Nhân dân nắm được những quy định của pháp luật về công tác quản lý bảo vệ rừng; đồng thời, thực hiện ký cam kết bảo vệ rừng và phòng cháy chữa cháy rừng giữa UBND cấp xã với Trưởng thôn, bản; cá nhân và hộ gia đình và các trưởng thôn, bản để nâng cao trách nhiệm, nghĩa vụ của cá nhân, hộ gia đình trong bảo vệ rừng và phòng cháy chữa cháy rừng. Năm 2025, tổ chức tuyên truyền, phổ biến pháp luật lồng ghép tại 1.676 lượt thôn, bản với 123.583 lượt người tham gia; tuyên truyền tại 33 trường học với 14.041 lượt học sinh; ký cam kết bảo vệ rừng, phòng cháy chữa cháy rừng với 19.687 hộ gia đình.

Ban Chỉ huy phòng cháy chữa cháy rừng từ cấp tỉnh đến cơ sở thường xuyên được kiện toàn phù hợp với từng thời điểm. Đến nay, toàn tỉnh có 1 Ban Chỉ huy phòng cháy chữa cháy rừng cấp tỉnh và 38 Ban Chỉ huy cấp xã, phường. Các Ban Chỉ huy đã ban hành quy chế hoạt động, phân công nhiệm vụ và địa bàn phụ trách cụ thể cho từng thành viên; đồng thời kiện toàn và duy trì hoạt động của 874 tổ chuyên trách quản lý, bảo vệ rừng thôn, bản với 63.440 thành viên.

Duy trì 26 chốt canh gác tạm thời và 17 chốt canh gác kiên cố tại các cửa rừng thuộc xã trọng điểm có nguy cơ cháy rừng cao; tổ chức tu sửa 107,26 km đường băng trắng cản lửa; xây dựng mới và tu sửa 70 km đường lâm sinh, 44,6 km hào bảo vệ rừng. Chỉ đạo cơ quan chuyên môn tổ chức trực 24/24 giờ trong thời gian cao điểm mùa khô để theo dõi, cập nhật thông tin trên hệ thống theo dõi, dự báo cháy rừng; kịp thời thông tin, cảnh báo nguy cơ cháy rừng đến Nhân dân và chủ rừng. Việc xây dựng và thực hiện phương án, kế hoạch bảo vệ rừng và phòng cháy chữa cháy rừng được triển khai theo phương châm “4 tại chỗ”. Chuẩn bị đầy đủ lực lượng, phương tiện, vật tư, hậu cần; sẵn sàng huy động khi xảy ra cháy rừng. Tổ chức tập huấn, diễn tập phòng cháy chữa cháy rừng định kỳ nhằm nâng cao kỹ năng chỉ huy, phối hợp và xử lý tình huống, nhất là đối với lực lượng cơ sở. Khi xảy ra cháy rừng, thực hiện chỉ huy thống nhất, quyết liệt, kịp thời; ưu tiên khoanh vùng, khống chế, không để cháy lan, cháy lớn kéo dài.

Công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng được các cấp ủy, chính quyền, các ngành trong hệ thống chính trị của tỉnh quan tâm triển khai liên tục, đúng quy định, diện tích trồng mới rừng được chỉ đạo sát sao, đúng kỹ thuật, thời vụ. Đến hết năm 2025, tổng diện tích có rừng, rừng trồng chưa thành rừng và diện tích cây cao su trên địa bàn tỉnh ước đạt 514.232 ha, tăng 13.124,09 ha so với năm 2024; trong đó diện tích rừng tự nhiên ước đạt 469.237 ha, tăng 9.830,9 ha; diện tích rừng trồng ước đạt 32.062 ha, tăng 3.293,33 ha; diện tích cây cao su đạt 12.933 ha; tỷ lệ che phủ rừng toàn tỉnh năm 2025 đạt 54%, tăng 1,05% điểm so với năm 2024, qua đó góp phần nâng cao đời sống cho Nhân dân vùng sâu, vùng xa, vùng biên giới.

Việc chi trả tiền dịch vụ môi trường được triển khai thực hiện kịp thời. năm 2025, thu tiền dịch vụ môi trường rừng là đạt 580.897,97 triệu đồng, đạt 101% kế hoạch. Đơn giá chi trả bình quân trên 1,05 triệu đồng/ha, giúp người dân thu nhập từ rừng ổn định cuộc sống; nâng cao ý thức, trách nhiệm về công tác bảo vệ và phát triển rừng, tạo niềm tin, sự đồng thuận xã hội trong triển khai thực hiện các nhiệm vụ chính trị của tỉnh.

Tuy nhiên công tác tuyên truyền về quản lý bảo vệ rừng còn hạn chế, một số cấp ủy cơ sở chưa phát huy vai trò của các ban, ngành, đoàn thể trong công tác tuyên truyền bảo vệ rừng, phòng cháy chữa cháy rừng. Vẫn còn xảy ra một sộ vụ vi phạm pháp luật về lâm nghiệp, cháy rừng xảy ra ở một số địa bàn nhất là vào mùa khô hanh.

Thời gian tới, để nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác quản lý, bảo vệ và phát triển rừng, phấn đấu đến năm 2030 tỷ lệ che phủ rừng đạt 55% theo mục tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XV đề ra cần tăng cường sự lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy đảng, chính quyền, sự phối hợp giữa các ban, ngành, đoàn thể, tiếp tục đưa chỉ tiêu phát triển rừng vào chỉ tiêu phát triển kinh tế - xã hội của địa phương; phát huy vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu; triển khai đồng bộ, quyết liệt các giải pháp phòng ngừa là chính, phát hiện sớm, chữa cháy kịp thời, khắc phục hậu quả nhanh chóng, hạn chế thấp nhất thiệt hại do cháy rừng gây ra.

Đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật về quản lý, bảo vệ rừng và phòng cháy chữa cháy rừng với hình thức phù hợp từng đối tượng, địa bàn, nhất là vùng trọng điểm cháy rừng và vùng đồng bào dân tộc thiểu số; tập trung hướng dẫn người dân sử dụng lửa an toàn trong sản xuất, sinh hoạt, hạn chế đốt nương rẫy trong thời kỳ cao điểm mùa khô; gắn tuyên truyền với ký cam kết bảo vệ rừng, phòng cháy chữa cháy rừng với thực hiện chính sách chi trả dịch vụ môi trường rừng, nâng cao trách nhiệm và quyền lợi của người dân trong công tác giữ rừng. Tiếp tục duy trì, nâng cao hiệu quả phối hợp giữa lực lượng Kiểm lâm với Công an, Quân đội, Bộ đội Biên phòng, chính quyền địa phương và các chủ rừng trong công tác quản lý, bảo vệ rừng; tăng cường phối hợp liên tỉnh, liên vùng trong quản lý, bảo vệ rừng và tại các khu vực giáp ranh.

Bảo vệ và quản lý tốt diện tích rừng hiện có; đồng thời đẩy mạnh trồng rừng phòng hộ, sản xuất và rừng kinh tế với các loại cây gỗ lớn, cây lâm sản ngoài gỗ, cây dược liệu, cây có giá trị kinh tế cao, cây đa mục đích. Đẩy mạnh nghiên cứu, chuyển giao khoa học, kỹ thuật, giống mới có năng suất cao, chất lượng tốt vào trồng rừng; đẩy mạnh liên kết, hợp tác theo chuỗi giá trị sản phẩm trong lâm nghiệp nhằm nâng cao năng suất, chất lượng và giá trị rừng trồng; ứng dụng công nghệ thông tin theo dõi diễn biến rừng, tích cực, chủ động hợp tác, hội nhập quốc tế trong quản lý, bảo vệ và phát triển rừng, phát triển hiệu quả kinh tế rừng, nâng cao đời sống vật chất tinh thần cho Nhân dân, góp phần thực hiện thắng lợi các nhiệm vụ chính trị của tỉnh.