Dân tộc Thái

Tên gọi khác: Tày Khao (Thái Trắng), Tày Đăm (Thái Đen), Tày Mười, Tày Thanh (Man Thanh), Hàng Tổng (Tày Mường), Pu Thay, Thổ Đà Bắc...

- Số hộ 26.271; số dân 131.822 người, chiếm 34,00% dân số toàn tỉnh, cư trú ở khắp các huyện, thị trong tỉnh; thuộc nhóm ngôn ngữ Tày-Thái, chữ Thái có cùng hệ với chữ Sanscrít (Ấn Độ).

- Địa bàn cư trú: người Thái Đen cư trú ở các huyện Sìn Hồ, Phong Thổ, Than Uyên; người Thái Trắng cư trú tại các huyện Phong Thổ, Mường Tè, Sìn Hồ, thị xã Lai Châu; sống tập trung ở những khu vực ven sông, suối thuận lợi cho hoạt động sản xuất.

- Phương thức sản xuất: chủ yếu là làm ruộng cấy lúa nước, ruộng bậc thang, nương và các cây lương thực khác. Ngoài ra, người Thái còn có các hoạt động sản xuất khác như: làm vườn, chăn nuôi gia súc, gia cầm, các nghề phụ, săn bắn hái lượm, đánh cá…

- Tục cưới xin của người Thái phải trải qua rất nhiều thủ tục: thách cưới, ở rể, nhập phòng, cưới lên, cúng hồn, cưới xuống… tuy nhiên đã có sự đơn giản hóa đi rất nhiều so với trước kia, nhưng vẫn mang đậm bản sắc văn hóa dân tộc.

-  Tang ma: người chết được tắm rửa bằng nước lá cây, mặc quần áo mới, trải tấm quan ra giữa nhà đặt thi thể lên, đặt một vuông thổ cẩm lên mặt rồi đậy tiếp một sải khăn piêu lên người chết; sau đó gọi hồn, ngày hôm sau đem chôn ở rừng ma, làm tiếp lễ gom hồn và lễ đón hồn thiêng lại nhà…

- Nhà ở: chủ yếu là nhà sàn, với cấu trúc riêng biệt, có các phòng dành riêng cho nữ giới, nam giới và mỗi bên đều có cầu thang lên xuống, ngoài ra còn có các gian dành cho bếp sưởi, bếp chính, gian tiếp khách… 

- Các lễ hội truyền thống: người Thái ở Lai Châu có một số lễ hội lớn như: Lễ hội Then Kin Pang được tổ chức vào ngày 10-3 âm lịch hàng năm kéo dài trong 3 ngày (ở xã Mường So - Phong Thổ); lễ hội Kin Lẩu Khẩu Mẩu, tổ chức vào rằm tháng 9 âm lịch hàng năm (ở xã Mường So - Phong Thổ); lễ hội cơm mới (đầu tháng Mười âm lịch); hội hoa ban (vào tháng 2 âm lịch); Lễ Hội Nàng Han (ở Phong Thổ) tổ chức vào 15 tháng 2 âm lịch...